Tìm hiểu thêm về Ẩm thực Vĩnh Long: Top 10 cá đồng và sản vật địa phương
1. Cá tai tượng chiên xù: biểu tượng giòn rụm của các cù lao
Giới thiệu & nguyên liệu
Không thể thiếu trong mọi bữa tiệc dưới tán vườn cù lao An Bình hay ven sông Cổ Chiên, cá tai tượng chiên xù gây ấn tượng bởi cách bày trí lẫn hương vị tinh tế. Nuôi trong ao nước ngọt rợp dừa nước, nước ra vào theo con nước sông Mê Kông, cá có thịt trắng, chắc, sạch và thơm tự nhiên, không hề có mùi bùn. Để làm món này, cá được rửa kỹ nhưng để nguyên con, giữ nguyên vảy - điều không thể thiếu để vảy dựng xù ngoạn mục khi chiên.

Ảnh: Thu Huỳnh
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Cái ngon của món nằm hoàn toàn ở tài canh lửa lâu đời. Người nấu dùng chảo dầu lớn giữ lửa thật to. Khi dựng đứng con cá nhúng vào chảo, vảy cá dựng lên ngay vì sốc nhiệt, thành lớp áo vàng giòn rụm, đồng thời giữ kín thịt cá mềm ngọt bên trong. Cá được dọn ra bàn dựng đứng trên giá kim loại. Thực khách gỡ từng miếng lớn bằng tay, cuốn bánh tráng mỏng với bún, thật nhiều rau vườn, khế chua, chuối chát, rồi chấm đẫm nước mắm chua ngọt với tỏi giã, ớt tươi và chút nước tắc.
Ăn ở đâu:
Các vườn du lịch sinh thái cù lao An Bình - huyện Long Hồ, Vĩnh Long.
Nhà hàng Tùng Đạt - 1 Trần Phú, Phường 4, TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 150.000 - 250.000 đồng một con (tùy cân nặng).
2. Bún rạm: hương vị đậm đà của ruộng đồng
Giới thiệu & nguyên liệu
Ít nổi tiếng hơn phiên bản Sài Gòn nhưng tinh tế vô cùng, bún rạm (hay bún riêu rạm) Vĩnh Long có nét riêng nhờ con rạm, loài cua đồng nhỏ chừng hai, ba phân sống ở ruộng và kênh mương. Mai mềm, gạch rất béo, rạm được nông dân bắt nhiều sau mùa gặt, khi nước rút qua kênh rạch.

Ảnh: Huỳnh Nhi
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Làm bún rạm cần nhiều công sức tỉ mỉ: rạm sống được rửa sạch, giã cối đá rồi lọc nhiều lần với nước để lấy nước cua đặc. Đun sôi nhẹ trong nồi lớn, nước cua đóng lại thành những tảng riêu (riêu) béo mềm nổi lên mặt. Ở Vĩnh Long, nước dùng được nêm chua nhẹ bằng me chín, ngọt dịu bằng nước dừa tươi trong vườn, thêm cà chua bổ múi, chả heo viên nhỏ và huyết. Tô bún dọn nóng, phủ một muỗng gạch rạm xào hành phi, kèm rổ rau muống bào, bắp chuối, giá giòn và kinh giới.
Ăn ở đâu:
Bún Rạm Cô Mai - đường Trưng Nữ Vương, Phường 1, TP Vĩnh Long.
Các quán truyền thống ở chợ Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 30.000 - 50.000 đồng một tô.
3. Khoai lang chấm mắm sống: món quê mộc mạc mà đậm đà
Giới thiệu & nguyên liệu
Món dân dã tiêu biểu của huyện Bình Tân (được xem là “thủ phủ” khoai lang của miền Nam), khoai lang chấm mắm sống là một sáng tạo táo bạo, kết hợp khéo léo sản vật của đất và của sông. Món ăn gồm khoai lang ruột vàng hoặc tím hấp, ba chỉ heo quê luộc thái mỏng, dừa nạo tươi và mắm cá sống.

Ảnh: Quỳnh Như
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Mắm thường dùng là mắm cá sặc hoặc mắm cá linh lóc xương bằng tay, trộn tỏi giã, ớt tươi dầm, đường thốt nốt và chút nước tắc cho dịu vị lên men. Cách ăn theo “nghi thức” đồng quê: trên lá xà lách hoặc lá cải xanh lớn, đặt một miếng khoai lang ấm ngọt, một lát thịt mỡ, chút dừa nạo và một ít mắm. Cuốn lại rồi ăn bằng tay, trong miệng là sự tương phản rõ giữa vị bùi ngọt của khoai, béo của thịt và mặn đậm của mắm cá đồng.
Ăn ở đâu:
Các quán đặc sản huyện Bình Tân - thị trấn Tân Quới, huyện Bình Tân.
Chà Bông & Quán Quê - Phường 3, TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 40.000 - 70.000 đồng một phần.
4. Cơm cháy chà bông tôm: món ngon giòn từ đáy nồi
Giới thiệu & nguyên liệu
Ra đời từ sự sáng tạo và khéo vén của những người phụ nữ miệt vườn cù lao An Bình, cơm cháy biến lớp cháy đáy nồi thành một món ăn ngày lễ thật hấp dẫn. Món ăn kết hợp lớp cơm cháy vàng giòn của nồi gang với phần nhân đầy đặn gồm thịt heo băm, tôm đồng xào, hành lá và mè rang.

Ảnh: Nam Phong Bùi
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Làm cơm cháy đòi hỏi tài canh bếp củi: cơm nấu liu riu trong nồi gang đáy tròn đến khi lớp sát đáy thành miếng cháy vàng đều, giòn. Miếng cháy được gỡ ra thật khéo cho nguyên tấm. Sau đó rưới lên phần sốt om từ tôm sông tươi, hành phi và nước cốt dừa cô đặc với tiêu đen. Ăn ngay khi còn nóng, cơm cháy cho sự kết hợp khó cưỡng giữa giòn rụm và béo mềm, thơm mùi dừa và tiêu.
Ăn ở đâu:
Nhà vườn & homestay Út Trinh - cù lao An Bình, huyện Long Hồ, Vĩnh Long.
Các homestay truyền thống dọc rạch Muôn Đã, cù lao An Bình.
Giá tham khảo: 50.000 - 80.000 đồng một miếng.
5. Lẩu gà ta ớt hiểm: vị cay nồng của miệt vườn
Giới thiệu & nguyên liệu
Rất hợp cho những bữa ăn quây quần bên sông lúc chiều tà, lẩu gà ớt hiểm là món ấm lòng được ưa chuộng ở Vĩnh Long. Món lẩu dùng gà thả vườn (gà thả vườn) thịt chắc, ngọt, nhiều nước, cùng thật nhiều ớt hiểm xanh (ớt hiểm), tỏi nguyên củ để vỏ và nấm rơm tươi.

Ảnh: Bùi Thủy
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Gà chặt miếng được xào săn với gia vị rồi nấu trong nước dừa tươi cùng ớt hiểm xanh đập dập bằng sống dao. Trái với nhiều người nghĩ, ớt xanh nấu lửa nhỏ không làm nước lẩu cay gắt: ớt cho vị cay dịu, dễ chịu và mùi thơm mạnh, át hết vị béo ngấy. Nồi lẩu được đặt giữa bàn trên bếp nóng, kèm mâm rau vườn (húng quế, rau muống, cải) và bún tươi để nhúng dần vào nước lẩu.
Ăn ở đâu:
Quán Gà Nướng Ớt Hiểm 111 - đường Nguyễn Văn Thiệt, Phường 3, TP Vĩnh Long.
Quán Ăn Sân Vườn Mai Quốc - Phường 8, TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 180.000 - 280.000 đồng một nồi (cho 2-4 người).
6. Bánh xèo hến Cù Lao Dài: chiếc bánh vàng giòn nhân sản vật sông
Giới thiệu & nguyên liệu
Trên Cù lao Dài (huyện Vũng Liêm), nơi phù sa sông Cổ Chiên bồi đắp, bánh xèo truyền thống bỏ nhân tôm thịt quen thuộc để tôn vinh một sản vật địa phương rất tinh tế: con hến (hến). Được cào tay hoặc cào cào trên bãi cát lúc nước ròng, hến có thịt mềm, ngọt tự nhiên và giàu khoáng chất.

Ảnh: Điện Máy Xanh
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Bột bánh pha từ bột gạo xay nước tươi, thêm nước cốt dừa vắt tươi, nghệ tươi giã cho màu vàng óng và hành lá thái. Trong chảo gang lớn nung nóng, tráng chút dầu, người đổ bánh múc một vá bột rồi tráng nhanh tay thành vòng tròn. Thêm một nắm hến đã xào hành tiêu, rồi giá giòn và củ sắn thái sợi ngọt. Dọn kèm rổ rau rừng hái trên cù lao (đọt xoài, lá mận, cải), bánh xèo ăn bằng tay, cuốn rau rồi chấm nước mắm chua ngọt vừa vị.
Ăn ở đâu:
Các quán truyền thống trên Cù lao Dài - huyện Vũng Liêm, Vĩnh Long.
Quán Bánh Xèo Cô Ba - đường Phó Cơ Điều, Phường 3, TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 30.000 - 45.000 đồng một cái.
7. Bưởi Năm Roi: viên ngọc cây có múi của dòng sông
Giới thiệu & nguyên liệu
Niềm tự hào của vùng Bình Minh, bưởi Năm Roi đã được bảo hộ chỉ dẫn địa lý. Trồng trên đất phù sa ven sông Hậu, trái bưởi đặc biệt này dễ nhận ra nhờ dáng quả lê thanh, vỏ mỏng vàng xanh khi chín và nhất là múi gần như không hạt.

Ảnh: Duy Lê Lực
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Múi bưởi mọng, ráo, tép màu vàng rơm, giòn và đầy nước mát. Vị bưởi Năm Roi cân bằng hoàn hảo giữa ngọt tự nhiên và chút chua thanh, không còn vị đắng khó chịu như nhiều giống bưởi khác. Bưởi chủ yếu ăn tươi, chấm muối ớt (muối ớt), hoặc làm gỏi bưởi (gỏi bưởi) với tôm đồng luộc và thịt ba chỉ.
Mua ở đâu:
Các vườn bưởi Mỹ Hòa - xã Mỹ Hòa, thị xã Bình Minh, Vĩnh Long.
Các cửa hàng trái cây dọc quốc lộ 1A (đoạn Bình Minh).
Giá tham khảo: 35.000 - 60.000 đồng một kg (tùy cỡ trái).
8. Cá cháy Cổ Chiên: món ngon theo mùa của vùng cửa sông
Giới thiệu & nguyên liệu
Loài cá di cư nổi tiếng chỉ đánh bắt được vài tháng trong năm (thường đầu mùa mưa) ở nơi giao nhau giữa nước ngọt sông Mê Kông và nước lợ sông Cổ Chiên, cá cháy được dân sành ăn miền Tây săn lùng vì thịt thơm ngon và lớp mỡ béo tự nhiên tốt cho sức khỏe.
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Vì có rất nhiều xương dăm nhỏ trong thịt, chế biến cá cháy đòi hỏi sự kiên nhẫn và tay nghề đặc biệt. Món được sành ăn chuộng nhất là cá cháy kho rục: cá được làm sạch rồi kho thật liu riu trong nồi đất với nước dừa tươi nhiều giờ, đến khi xương mềm rục. Thịt cá thấm vị ngọt của nước dừa mà vẫn mềm béo. Cá cháy còn được nấu canh chua (canh chua) với bông điên điển và me.
Ăn ở đâu:
Các nhà hàng đặc sản sông nước Vũng Liêm - huyện Vũng Liêm, Vĩnh Long.
Các nhà hàng ven sông Tiền - TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 150.000 - 300.000 đồng một món (rất thay đổi theo mùa và sản lượng).
9. Bánh cống: chiếc bánh vòm giòn nhân tôm
Giới thiệu & nguyên liệu
Món ăn vặt bình dân rất được ưa chuộng vào buổi xế chiều, bánh cống hấp dẫn bởi hình vòm và lớp vỏ vàng giòn khó cưỡng. Bánh gồm bột gạo nước trộn chút bột mì, đậu xanh hấp, thịt heo băm ướp tiêu và một con tôm đồng nguyên con đặt trên mặt bánh.

Ảnh: Nguyễn Minh Tâm
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Bánh được chiên trong khuôn kim loại sâu có cán dài (cống). Đổ bột và nhân vào khuôn rồi nhúng vào chảo dầu thật nóng. Bánh chín dần đến khi vỏ ngoài giòn rụm mà bên trong vẫn mềm, thơm mùi đậu xanh. Cắt bánh thành miếng, cuốn lá xà lách lớn với rau thơm, chấm nước mắm chua ngọt có cà rốt và củ cải bào sợi giòn.
Ăn ở đâu:
Bánh Cống Cô Dung - đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường 1, TP Vĩnh Long.
Các hàng ăn ở chợ đêm Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 12.000 - 20.000 đồng một cái.
10. Cam sành Tam Bình: vị ngọt mát của miệt vườn
Giới thiệu & nguyên liệu
Trồng chủ yếu ở huyện Tam Bình, cam sành nổi tiếng khắp Việt Nam vì chất lượng vượt trội. Loại trái đặc trưng của miền Tây này có vỏ sần, dày, màu xanh đậm ửng vàng cam khi chín hẳn, và ruột mọng nước màu cam tươi.

Ảnh: Raf
Bí quyết chế biến & thưởng thức
Được phù sa của mạng lưới kênh rạch Tam Bình nuôi dưỡng, cam có độ ngọt tự nhiên cao, vị chua mát và mùi thơm đậm. Ăn tươi từng múi hay vắt nước không đường, nước cam sành là thức uống giải khát tuyệt vời cho một ngày rong ruổi dưới nắng giữa miệt vườn Mê Kông.
Mua ở đâu:
Các vườn cam Tam Bình - huyện Tam Bình, Vĩnh Long.
Các chợ truyền thống và sạp trái cây ở TP Vĩnh Long.
Giá tham khảo: 15.000 - 30.000 đồng một kg.






